Mavi Bölge’de 11–12 Kasım’da Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın ev sahipliğinde Liderler Zirvesi düzenlenecek. Bugüne kadar 102 ülkeden lider, 300’den fazla bakan COP31’e katılım bildirdi. Türkiye, söylemlerin yerini eylemlere bırakacağı; ülkelerin harekete geçmesini teşvik edecek “Uygulama COP’u” vizyonunu hayata geçirmek istiyor. Zirvede 196 ülke ve AB’nin liderleri iklim krizine karşı taahhütlerini, politikalarını ve çözüm önerilerini Türkiye’de tartışacak. Zirveye Mavi Bölge'de ülke delegasyonlarıyla birlikte 100 bine yakın ziyaretçi bekleniyor. Yeşil Bölge'yi ise 1,5 milyon kişinin ziyaret etmesi öngörülüyor. Mavi Bölge’de dünya liderleri iklimin geleceğini müzakere ederken Yeşil Bölge’de ise Türkiye bu müzakerelerin uygulamaya dönüşmüş halini hayata geçirdiği Sıfır Atık, İklim Dirençli Şehirler gibi projelerle dünyaya sunacak.
Türkiye tarihinde ilk kez Birleşmiş
Milletler İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi'nin (UNFCCC) bir Taraflar
Konferansı'na (COP) ev sahipliği yapıyor. 1992'de kabul edilen UNFCCC'nin en
üst karar alma organı olan COP’larda sözleşmeye taraf olan tüm devletler temsil
ediliyor. 196 ülke ve Avrupa Birliği’nin temsilcileri her gün bir konu
başlığını ele alarak 12 gün boyunca dünyanın geleceğine yön verecek adımları
müzakere ediyor. Taraflar yıllık oturumlarında Sözleşmenin ve ilgili yasal
araçların uygulanmasını gözden geçiriyor, küresel ilerlemeyi değerlendiriyor alınması
gereken yeni kararları masaya yatırıyor.
COP'UN KÜRESEL İKLİM YÖNETİŞİMİNDEKİ
ROLÜ
COP'un temel işlevlerinden biri, Taraflarca sunulan ulusal bildirimleri ve sera
gazı envanterlerini incelemek. Yıllar içinde COP oturumları, Kyoto Protokolü ve
Paris Anlaşması da dahil olmak üzere küresel iklim eyleminde önemli dönüm
noktalarına yol açmış ve uluslararası iklim politikasının yönünü şekillendirdi.
COP sadece bir müzakere forumu değil iklim taahhütlerini eyleme dönüştürmek
için hükümetleri, finans kuruluşlarını, işletmeleri ve sivil toplumu bir araya
getiren küresel bir platforma dönüştü. COP, karar alma süreçlerinin ötesinde,
finansmanı, teknoloji dağıtımını, dayanıklılığı ve koordineli uygulamayı küresel
ölçekte hızlandıracak diplomasiyi ülkelere sunuyor.
TÜRKİYE’NİN COP31 VİZYONU: UYGULAMA
COP’U
Bir ülke COP'a ev sahipliği yaptığında, küresel iklim politikalarının merkezine
yerleşerek önemli bir diplomatik görünürlük elde ediyor. Türkiye'nin COP31
Başkanlığı’nı, Cumhurbaşkanlığı Genelgesi ile Çevre, Şehircilik ve İklim
Değişikliği Bakanı Murat Kurum yürütüyor. Türkiye, COP31 ev sahipliği görevini
yalnızca müzakere takvimini yöneten teknik bir süreç olarak görmüyor. Küresel
bir sorumluluk olarak uluslararası sisteme güveni güçlendiren ve iş birliğini
derinleştiren bir süreç olarak değerlendiriyor. Bugüne kadar COP süreçlerinde
alınan kararların ve hedeflerin somut adımlara dönüşmesi için ortak çabaya önem
veriyor.
CUMHURBAŞKANI ERDOĞAN BAŞKANLIĞINDA LİDERLER ZİRVESİ
DÜZENLENECEK
Mavi Bölge’de 11–12 Kasım’da Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın ev sahipliğinde Liderler Zirvesi düzenlenecek. Bugüne kadar 102 ülkeden lider, 300’den fazla bakan COP31’e katılım bildirdi. COP31 Alanı için 160 onaylı pavilyon, 90 onaylı delegasyon ofisi başvurusu alındı. Birleşmiş Milletler Kalkınma Programı’nın (UNDP) yanı sıra BM, BM Genel Kurulu, Avrupa Komisyonu, Dünya Bankası, Ekonomik İşbirliği ve Kalkınma Teşkilatı, İslam İşbirliği Teşkilatı, Uluslararası Enerji Ajansı da lider düzeyinde COP31’e katılacak.
DİYALOG, UZLAŞI, AKSİYON
Türkiye, diyalog ile anlayış geliştirme,
uzlaşma ile ortak sorumluluk alma, eylem ile de taahhütleri gerçek çözümlere
dönüştürmeyi ilke edinen ‘Uygulama COP'u vizyonunu dünya için hayata geçirmeyi
hedefliyor. Bu kapsamda COP31 Başkanı Kurum, Almanya’nın Bonn kentinde 9
Haziran’da düzenlenen Bonn İklim Değişikliği Konferansı’nda COP31’in eylem
gündemine ilişkin 10 öncelikli alanı ve 2035’e ilişkin 6 küresel hedefi
kamuoyuyla paylaştı. COP31 Eylem Gündemi’nin öncelikli 10 başlığı Sıfır Atık, Temiz Enerji Dönüşümü/
Elektrifikasyon, Gıda Güvenliği, İklim Dirençli Şehirler, İklim Uygulama
Köprüsü, Yeşil Sanayileşme, Gençlik ve Eğitim, Okyanuslar ve Denizler, Rio
Sinerjisi ve Dinamik ve Dayanıklı Sağlık Sistemleri oluşturdu.
COP31 EYLEM GÜNDEMİ 2035 KÜRESEL UYGULAMA HEDEFLERİ
COP31 Başkanlığı’nın 2035’e ilişkin 6 küresel uygulama hedefinin ilkini Elektrifikasyon başlığı oluşturuyor. 2035’e kadar küresel elektrifikasyon oranının yüzde 35’e çıkarılması hedeflenerek fosil yakıtlardan uzaklaşma hedefleniyor. Sıfır Atık ve Metan Azaltımı başlığı kapsamında dünya genelinde atık üretimindeki artışın 2035’e kadar yarı yarıya azaltılması hedefleniyor. Dirençli Şehirler ve Binalar bağlında bina sektöründe enerji kullanım yoğunluğunun 2035’e kadar en az yüzde 25 azaltılması hedefi yer alıyor. Yeşil Sanayileşme başlığı kapsamında ise üretim ve imalat sektöründe döngüsel malzeme kullanım oranının 2035’e kadar en az yüzde 15’e çıkarılması hedefi bulunuyor. Her Alanda Farkındalık başlığında 2035’e kadar iklim dirençli tarım uygulamaları ve iklim değişikliğiyle mücadele eğitimlerinin toplumun her kesiminde tamamlama hedefi gözetiliyor. İklim Uygulama Köprüsü (BRIDGE) ile ise Ulusal Katkı Beyanları’nın uygulanmasını hızlandıracak ve yatırım yapılabilir proje portföylerini destekleyecek İklim Uygulama Köprüsü Mekanizması’nın 2035’e kadar yaygınlaştırılması hedefleniyor. Bu mekanizma sayesinde taahhütlerin eyleme, projelerin finansmana erişiminin hızlanması bekleniyor.
COP31
ZİRVESİ İÇİN ANTALYA’DA 1 MİLYON 100 BİN METREKARELİK ALAN
Türkiye COP31’e Antalya’da 527 bin
metrekare alanı Mavi Bölge, 582 bin metrekare alanı da Yeşil Bölge olmak üzere
toplam 1 milyon 100 bin metrekare alanda ev sahipliği yapacak. Mavi
Bölge, Birleşmiş Milletler yetkisi altında yönetilen resmî müzakere alanı
olarak planlandı. Bu bölge içerisinde; devlet başkanları ve bakanlar, ulusal
delegasyonlar, akredite gözlemciler, uluslararası kuruluşlar küresel iklim
politikasını şekillendiren resmi müzakereleri yürütecek. Mavi Bölge, kararların
müzakere edildiği ve kabul edildiği diplomatik merkez olacak. Mavi Bölge'ye
ülke delegasyonlarıyla birlikte 100 bine yakın ziyaretçi bekleniyor.
YEŞİL BÖLGE EV SAHİBİ ÜLKENİN YÜZÜ
BM yönergelerine göre Yeşil Bölge ev sahibi ülkenin koordinasyonu altında
organize edilen alan olarak hazırlanıyor. Bu bölge içerisinde; özel sektör,
akademik dünya, sivil toplum örgütleri, gençlik temsilcileri, teknoloji
girişimleri ve yenilikçileri iklim çözümlerini paylaşmak, ortaklıklar kurmak ve
yenilikçi projeleri sergilemek için buluşuyor. Yeşil Bölge, çözümlerin görünür
hale geldiği ve iş birliğinin hayat bulduğu yerdir. Türkiye’nin Yeşil Bölge'sini 1,5 milyon kişinin
ziyaret etmesi öngörülüyor. Bugüne kadar 154 ülkeden 45 binden fazla iklim
gönüllüsü COP31 için akredite oldu.
TÜRKİYE’NİN VİTRİNİNDE SIFIR
ATIK VE ASRIN İNŞASI İLK SIRADA
Türkiye 582 bin
metrekare alana kurduğu Yeşil Bölge’de müzakerelerde ele alınan konuların
uygulamaya dönüşmüş halini gösterecek. Küresel iklim hareketi Sıfır Atık ve
Türkiye’nin 6 Şubat Kahramanmaraş depremlerinin ardından 11 ilde inşa ettiği
455 bin iklim dirençli konut başarısı Yeşil bölgede dünya vitrinine çıkacak.
Yine yeşil enerjinin nasıl kullanıldığı, Sıfır Atık’ın nasıl yönetildiğin,
gıdanın nereden geldiği gibi 12 tematik başlığın uygulaması katılımcılara
sahada gösterilecek. 12 Tematik başlık günlere göre şöyle planlandı: 9 Kasım’da
Gıda, Tarım ve Sağlık, 10 Kasım’da Enerji ve Ulaştırma, 11 Kasım’da Sıfır Atık,
12 Kasım’da Dayanıklı Şehirler ve Yapılı Çevre
13 Kasım’da Finans ve Ticaret, 14
Kasım’da Çocuklar, Gençlik, Eğitim ve Beceriler, 15 Kasım’da Antalya’da Bir
Nefes, 16 Kasım’da Sanayi, Bilim ve Teknoloji, 17 Kasım’da Okyanus, Denizler,
Doğa ve Arazi Kullanımı — Rio Sinerjisi, 18 Kasım’da İnsani ve Sosyal Kalkınma,
19 Kasım’da İmece: Uygulamanın Güçlendirilmesi, 20 Kasım’da ise Mavi Bölge’de
Nihai Müzakereler, Yeşil Bölgede Finansman ve Teşvikler Günü etkinlikleri
düzenlenecek.
MAVİ
BÖLGE’DE MEVLANA VE YUNUS EMRE’NİN İSİMLERİ OLACAK
COP31 Mavi Bölge’de en
büyük genel kurul salonuna Anadolu ismi verildi. Devlet ve hükümet
temsilcilerinin ağırlanacağı, müzakerelerin yürütüleceği salon 1794 kişilik
kapasitesiyle hizmet verecek. 828 kişilik bir diğer genel kurul salonuna da
Akdeniz Genel Kurul Salonu denildi. Yine Mavi Bölge’de bir Antalya Salonu da
bulunacak. İki basın toplantısı salonundan birine dünyaca tanınan mutasavvıf ve
İslam alimi Mevlânâ Celâleddîn-i
Rûmî’den esinlenerek “Mevlana Basın Toplantısı Salonu” ismi verildi. Diğer basın
toplantısı salonu da ismini Türk şair ve mutasavvıf Yunus Emre’den aldı. Mavi
Bölge’de Selimiye, Evliya Çelebi, Ayder, Göbeklitepe, Topkapı, Kaçkar, Zeugma,
Kapadokya, Boğaziçi, Patara, Sümela, Sezai Karakoç, Piri Reis, Harput, Mimar
Sinan, Ağrı Dağı, Van Gölü, Troya, Fethiye, Pamukkale, Efes, Gelibolu, Ahlat,
Uludağ, Çatalhöyük ve Aspendos isimleriyle toplantı odaları olacak. Yan
etkinlik alanlarına da Uzungöl, Likya, Assos, Perge, Ahi Evran, Aşık Veysel ve
Hattuşa isimleri verildi.
YEŞİL
BÖLGE’DE EN BÜYÜK SALONA “GAZZE” İSMİ VERİLDİ
Yeşil Bölge’de en büyük salona Türkiye’nin Filistin hassasiyeti de gözetilerek “Gazze Salonu” ismi verildi. 5 bin kişilik salonun, “Gazze” ismiyle uluslararası bir buluşmanın mekânsal kimliğinde yaşatılması hedeflendi. Barış, insani dayanışma ve ortak sorumluluk açısından güçlü bir anlam taşıyan bu salon Türkiye’nin ev sahipliğinde dünya vitrinine taşınırken, Gazze’nin barış umuduna da katkı sunacak. Salonda halka açık birbirinden farklı etkinlikler düzenlenecek.
HACI
BEKTAŞ VELİ, MEHMET AKİF ERSOY, AFET İNAN…
Yine Yeşil Bölge’de
Türk-İslam dünyasının ünlü hekimi İbn-i Sina, Nobel ödüllü Türk biyokimyager ve
moleküler biyolog Prof. Dr. Aziz Sancar, Türk-İslam dünyasının ünlü filozofu
Farabi, İstiklâl Marşı'nın şairi Mehmet
Akif Ersoy, Mutasavvıf ve Bektaşilik
geleneğinin öncüsü Hacı Bektaş Veli, Devlet adamı ve medrese kurucusu Cacabey,
Türk tasavvuf geleneğinin öncülerinden Ahmet Yesevi, Atatürk'ün manevi kızı ve
sosyolog Prof. Dr. Afet İnan, Türk edebiyatının ilk kadın romancılarından Fatma
Aliye, astronom, matematikçi ve coğrafyacı Biruni, ressam, arkeolog ve müzeci
Osman Hamdi Bey’in isimleri salon ve toplantı odalarına verildi.
TÜRKİYE’NİN
COP31’E İMZASI: SIFIR ATIK
Yeşil Bölge’de kadın, çocuk ve gençler için COP uygulama alanları olacak. Sıfır Atık yaklaşımı COP31’de yalnızca bir program başlığı değil, organizasyonun işleyiş biçimi olacak. Mavi Bölge’deki beş yapraklı ve 10 bin metrekare büyüklüğündeki Zaman Tüneli, Sıfır Atık Vakfı tarafından Sıfır Atık Müzesi kuruldu. Yeşil Bölge’de ise Sıfır Atık Uygulama ve Atölye Merkezi aracılığıyla özellikle çocuklara ve gençlere atığın azaltılması, ayrıştırılması, yeniden kullanımı ve döngüsel ekonomi süreçlerinin uygulamalı olarak anlatılmasını sağlayacak tematik mekanlar oluşturuldu. Bu yaklaşım konferans alanının dışına da taşınarak Solak Köyü, Demirciler Köyü ve Ormana Köyü Sıfır Atık Köyü olarak yerli ve yabancı katılımcılara ilham verecek.
COPART:
COP31 ALANI AÇIK HAVA SAHNESİ OLACAK
COP31’de farkındalık
yalnızca bilimsel ve teknik verilerle değil, sanat ve kültür aracılığıyla da
geniş kitlelere ulaştırılacak. Antalya’daki COP31 Alanı’nın tamamı COPArt
Projesi kapsamında aynı zamanda açık ve kapalı sanat galerisi olarak
kullanılacak. COPArt: Hâlâ Mümkün / Still Possible teması altında resimden,
sergiye, panelden açık hava enstalasyonlarına kadar farklı sanat dallarıyla
iklim eylemi için harekete geçme çağrısı yapılacak.
ANADOLU
BAHÇESİ VE 7 BÖLGE MUTFAĞI
Yeşil Bölgedeki
Anadolu Bahçesi, Hititlerden Friglere, Lidyalılardan Likyalılara, Roma ve
Bizans’tan Selçuklu ve Osmanlı’ya uzanan medeniyet birikimini; doğayla uyum,
misafirperverlik ve sürdürülebilir yaşam ekseninde ziyaretçilere aktaracak. “7
Bölge 7 Mutfak” yaklaşımıyla Anadolu’nun köklü gastronomi mirası, yerel
lezzetleri ve sürdürülebilir mutfak kültürü COP31’de dünya ile buluşturulacak.
Akdeniz Mutfağı, Gaziantep Mutfağı, Kayseri Mutfağı, Sıfır Atık Mutfağı, Türk
Dünyası Mutfağı, Konya Mutfağı ve Karadeniz Mutfağı ziyaretçilere sunulacak.
Böylece Türkiye’nin farklı coğrafyalarından gelen özgün tatlar tanıtılırken,
yerelden beslenen, israfı azaltan ve kültürel mirası geleceğe taşıyan
sürdürülebilir gastronomi anlayışı da COP31’in önemli deneyim alanlarından biri
haline getirilecek. Mavi Bölgede ise Tropikal Kelebek Bahçesi ziyaretçilere
doğa, ekosistemler ve biyolojik çeşitlilik açısından etkileşimli bir deneyim
sunacak.
SÜRDÜRÜLEBİLİR
VE KAPSAYICI COP31
COP31, ISO 20121
standartları doğrultusunda; düşük emisyonlu ulaşım, Sıfır Atık, su ve enerji
verimliliği ile karbon dengeleme uygulamalarının bütüncül biçimde hayata
geçirildiği sürdürülebilir bir etkinlik modeli olarak gerçekleştirilecek.
“Kimseyi Geride Bırakmama” ilkesi doğrultusunda ise engelsiz alan tasarımından
erişilebilir yönlendirme sistemlerine, 35 işaret dili tercümanından sesli
yönlendirme ve gerçek zamanlı altyazı desteğine kadar tüm katılımcıların
konferansa eşit ve etkin katılımını sağlayacak kapsamlı bir erişilebilirlik
altyapısı oluşturulacak.
ANTALYALI
ÇİFTÇİLER KAZANACAK
COP31 alanında 22 restoran, 85 kiosk ve yeterli sayıda otomat üzerinden geniş bir yeme-içme altyapısı oluşturuldu. Yeme-içme alanlarında konumlanacak markaların tamamı Türk markalarından oluşurken, ürünlerin yüzde 51’i 80 km yarıçaptan gelecek. Bölgesel ürün kullanım oranı yüzde 70’in, yerel ürün kullanım oranı ise yüzde 90’ın üzerinde olacak. Menülerde helal, vegan, vejetaryen, glütensiz ve diğer özel beslenme ihtiyaçları gözetilirken; yerel ve mevsimsel tedarik, düşük karbonlu menüler, minimum gıda israfı ve yerel üreticinin desteklenmesi COP31’in temel ilkesi olacak. Böylece Antalya ve yakın çevresindeki üreticiler desteklenirken, uzun mesafeli gıda taşımacılığından kaynaklanan karbon emisyonları azaltılmış olacak. Etkinlik süresince katılımcı deneyimini zenginleştirmek amacıyla her gün çeşitli ikramlar sunulacak.
ÇOCUK
ADASI
COP31’de çocuk ve
gençler ön planda tutulacak. Yeşil Bölge’deki Çocuk Adası’nda Kızılay’ın Çevre
ve Çocuk Dostu Mobil TIR’ı ile TÜÇA Çevre TIR’ı yer alacak. Ayrıca AFAD
tarafından bir Çocuk Etkinlik Köyü de kurulacak.
